Tư vấn thừa kế 549 Lượt xem

Người hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc

Pháp luật mỗi nước chính là lăng kính phản chiếu giá trị văn hóa, đạo đức cũng như truyền thống nhân văn của nước đó. Pháp luật của mỗi nước phải được ban hành trên cơ sở nền tảng đạo đức, phù hợp phong tục tập quán. Nhiều quy định của pháp luật Việt Nam đã toát lên tính nhân văn, truyền thống đạo đức của người Việt. Một trong những quy định đó là chế định Người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc. 

Để giúp cá nhận hiểu rõ về đối tượng, điều kiện, trình tự để người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc hưởng di sản Công ty luật Thái An giới thiệu bài viết sau đây.

1. Đối tượng hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc

Pháp luật tôn trọng quyền của người lập di chúc trong việc định đoạt tài sản cho những người còn sống. Người lập di chúc có thể lựa chọn bất cứ chủ thể nào đó để cho hưởng di sản theo di chúc: có thể cá nhân, có thể cơ quan tổ chức, nếu là cá nhân có thể là những người không thuộc hàng thừa kế của người chết.

Tuy nhiên, xét dưới góc độ đạo lý và dưới góc độ pháp luật thì cá nhân phải có nghĩa vụ đối với một số đối tượng theo xác định theo pháp luật. Các chủ thể được hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc bao gồm:

  • Cha, mẹ của người để lại di sản: Cha, mẹ nói đây bao gồm cả cha, mẹ đẻ và cha, mẹ nuôi. Cha mẹ nuôi phải là cha mẹ nuôi hợp pháp, tuân thủ các quy định liên quan về cha, mẹ nuôi và con nuôi theo quy định của pháp luật hôn nhân và gia đình.
  • Vợ, chồng của người để lại di sản. Vợ, chồng phải là vợ, chồng hợp pháp, tuân thủ quy định liên quan của pháp luật hôn nhân – gia đình
  • Con chưa thành niên, con đã thành niên mà không có khả năng lao động để tự nuôi sống mình. Các con không phân biệt con đẻ, con nuôi, con trong giá thú, con ngoài giá thú đều thuộc diện thừa kế bắt buộc nếu thuộc một trong các trường hợp sau:
  • Con chưa thành niên. Thời điểm xác định con chưa đủ tuổi thành niên là thời điểm mở thừa kế.
  • Con đã thành niên phải là người không có khả năng lao động để tự nuôi sống mình, không phụ thuộc vào người này hoàn cảnh kinh tế như thế nào. Người không có khả năng để tự nuôi sống mình có thể được hiểu là cá nhân đã thành niên vào thời điểm mở thừa kế, mắc các bệnh tâm thần hoặc bệnh khác dẫn đến mất khả năng nhận thức, không làm chủ hành vi của mình như bị bại liệt toàn thân, liệt cột sống, liệt đốt cổ, liệt hai chi trở lên, mù mắt, mất sức lao động từ 81% trở lên

2. Điều kiện để được hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc

Điều kiện chung để hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc: Cũng như những người thùa kế hợp pháp khác của người để lại di sản, người thuộc diện thừa kế bắt buộc phải tuân thủ các yêu cầu của một người thừa kế:

  • Không từ chối hưởng di sản thừa kế theo Điều 620 Bộ luật Dân sự năm 2015
  • Không bị mất quyền thừa kế di sản theo Điều 621 Bộ luật Dân sự năm 2015
  • Cá nhân còn sống vào thời điểm mở thừa kế

Điều kiện đặc thù để hưởng thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc: Người thuộc diện thừa kế bắt buộc không được hưởng di sản hoặc tuy được hưởng di sản nhưng giá trị của phần di sản thực tế nhỏ hơn 2/3 của một suất thừa kế theo pháp luật, nếu di sản thừa kế chia theo pháp luật.

  • Để xác định 2/3 của suất thừa kế theo pháp luật chúng ta áp dụng công thức sau:

          2/3 của một suất thừa kế theo pháp luật = 2/3 x (Di sản : Suất thừa kế)

  • Di sản: Tổng di sản sản sau khi trừ đi khoản chi dùng cho việc thờ cúng, các nghĩa vụ về di sản và các chi phí khác theo Điều 658 Bộ luật Dân sự năm 2015
  • Suất thừa kế: Có nghĩa là tổng những người được chia di sản để tính một suất thừa kế. Suất thừa kế bao gồm những người thừa kế ở hàng thừa kế sau khi đã trừ đi người chối quyền hưởng di sản, người thừa kế không có quyền hưởng di sản

3. Các bước chia thừa kế cho những người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc

Trong trường hợp người thuộc diện thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc bị người quá cố truất quyền hưởng di sản hoặc sử dụng di chúc định đoạt toàn bộ di sản cho những người khác hưởng, thì cần áp dụng Điều 644 Bộ luật Dân sự để bảo vệ quyền lợi cho những người này. Khi tiến hành phân chia di sản thừa kế bắt buộc cần tiến hành các bước sau đây:

  • Thực hiện di chúc: Xác định hiệu lực của di chúc và thực hiện đúng nội dung di chúc. Thứ tự ưu tiên chia thừa kế cho những người được di chúc chỉ định hưởng di sản theo đúng ý chí của người để lại di sản
  • Chia thừa kế di sản còn lại: Phần di sản không định đoạt di chúc hoặc liên quan đến phần di chúc vô hiệu được chia theo pháp luật cho những người thừa kế theo pháp luật của người để lại di sản, nếu họ đủ điều kiện để hưởng thừa kế di sản
  • Xác định giá trị 2/3 một suất thừa kế theo công thức mục 2
  • Xác định những người thuộc diện thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc: Đối chiếu kết quả bước 3 và kết quả bước 4 với quy định Điều ta thấy:
  • Nếu những người thuộc diện thừa kế bắt buộc thực tế không được hưởng di sản thì chia cho họ di sản thừa kế có giá trị bằng 2/3 suất thừa kế theo pháp luật
  • Nếu thực tế họ đã hưởng di sản nhưng chưa đủ 2/3 giá trị của suất thừa kế pháp luật thì chia cho họ được hưởng đủ 2/3 một suất theo pháp luật. Nếu phần di sản mà họ hưởng trên thực tế bằng hoặc lớn hơn giá trị hai phần ba một suất thừa kế theo pháp luật thì thôi không phải chia thừa kế bắt buộc
  • Trích phần di sản thừa kế của những người thừa kế khác để bù cho những người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc. Phần di sản mà người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc còn thiếu sẽ được cắt giảm từ những người thừa kế khác, theo tỷ lệ tương ứng mà mỗi người thừa kế khác được hưởng.

Trên đây là bài viết liên quan đến người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc. Chế định người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc là chế định nhân văn vừa tôn trọng quyền định đoạt của người lập di chúc, vừa bảo vệ quyền lợi của những người thân quen với người lập di chúc. Qua bài này nếu bạn có thắc mắc gì liên quan đến di chúc, thừa kế hãy liên hệ với công ty chúng tôi qua hotline: 1900 1286 để được tư vấn tốt nhất.

Bạn cũng có thể xem trang Tư vấn thừa kế để có thêm rất nhiều thông tin bổ ích.

CÔNG TY LUẬT THÁI AN

Đối tác pháp lý tin cậy

TƯ VẤN

Bạn cần được tư vấn hay yêu cầu dịch vụ pháp lý ?

Hãy gọi
1900 6218

Hoặc viết email tới
contact@luatthaian.vn

  Gọi 1900 6218
Chat với Luật Thái An